Thông tư 23/2026/TT-BCA: Những điểm mới về trách nhiệm Công an trong xây dựng phong trào Toàn dân bảo vệ an ninh Tổ quốc
Bộ Công an vừa ban hành Thông tư 23/2026/TT-BCA, sửa đổi, bổ sung một số điều của Thông tư số 122/2021/TT-BCA về trách nhiệm của Công an các đơn vị, địa phương trong công tác xây dựng phong trào toàn dân bảo vệ an ninh Tổ quốc. Thông tư có hiệu lực từ ngày 20/4/2026 với nhiều điểm mới quan trọng về thuật ngữ, tổ chức và phân công trách nhiệm.
I. THỐNG NHẤT THUẬT NGỮ VỀ LỰC LƯỢNG CƠ SỞ
Một trong những thay đổi nổi bật của Thông tư là việc thống nhất cách gọi tên lực lượng tại cơ sở. Thay vì liệt kê riêng lẻ các cụm từ “lực lượng Công an xã, Bảo vệ dân phố, dân phòng” như trước đây, văn bản mới áp dụng một tên gọi chung, thống nhất tại nhiều điều khoản, đó là “lực lượng tham gia bảo vệ an ninh, trật tự ở cơ sở”.
II. ĐIỀU CHỈNH ĐỐI TƯỢNG ÁP DỤNG VÀ TỔ CHỨC HÀNH CHÍNH
Thông tư sửa đổi định nghĩa Công an cấp xã, trong đó bổ sung “đặc khu” vào phạm vi áp dụng thay cho cụm từ “thị trấn” trong các quy định cũ. Như vậy, Công an cấp xã nay bao gồm Công an xã, phường và đặc khu.
Đáng chú ý, quy định mới cũng loại bỏ các cụm từ liên quan đến “Công an cấp huyện” và “Trưởng Công an cấp huyện” tại một số điều khoản cụ thể. Ngoài ra, Thông tư còn thay thế cụm từ “các đơn vị trực thuộc Bộ” và “các đơn vị trực thuộc Bộ Công an” bằng cụm từ thống nhất “các đơn vị thuộc cơ quan Bộ Công an”, nhằm phù hợp với tổ chức bộ máy hiện hành của lực lượng Công an nhân dân.
III. QUY ĐỊNH MỚI VỀ TRUNG TÂM DỮ LIỆU QUỐC GIA
Thông tư bổ sung Điều 35a, giao trách nhiệm cụ thể cho Trung tâm Dữ liệu quốc gia chủ trì, phối hợp cùng Cục Xây dựng phong trào bảo vệ an ninh Tổ quốc và các cơ quan liên quan thực hiện các nhiệm vụ gồm:
- Chỉ đạo, hướng dẫn và kiểm tra phong trào bảo vệ an ninh Tổ quốc trong lĩnh vực quản lý, khai thác, chia sẻ, kết nối cơ sở dữ liệu quốc gia.
- Bảo đảm an ninh hệ thống dữ liệu tổng hợp.
- Đấu tranh phòng ngừa vi phạm pháp luật về dữ liệu.
IV. LÀM RÕ TRÁCH NHIỆM CÁC LỰC LƯỢNG VÀ CƠ QUAN CHUYÊN TRÁCH
1. Cục Kế hoạch và Tài chính
Thông tư bổ sung trách nhiệm cho Cục Kế hoạch và Tài chính gồm: phối hợp Cục Xây dựng phong trào bảo vệ an ninh Tổ quốc, các đơn vị liên quan thẩm định, báo cáo lãnh đạo Bộ duyệt kinh phí; đồng thời hướng dẫn các đơn vị, địa phương lập dự toán, quản lý, sử dụng và thanh quyết toán kinh phí thực hiện xây dựng phong trào theo quy định của pháp luật.
2. Công an cấp xã
Công an cấp xã được giao rõ ba nhóm nhiệm vụ: tổ chức công tác dân vận; thực hiện chế độ thống kê báo cáo; và áp dụng các biện pháp vận động quần chúng trên địa bàn nhằm bảo vệ an ninh quốc gia, bảo đảm trật tự an toàn xã hội.
3. Lực lượng phòng cháy chữa cháy và cứu nạn, cứu hộ (PCCC và CNCH)
Lực lượng PCCC và CNCH chịu trách nhiệm huấn luyện, bồi dưỡng nghiệp vụ phòng cháy, chữa cháy và cứu nạn, cứu hộ cho các đối tượng liên quan theo quy định pháp luật.
4. Quy định mẫu trang phục bảo vệ cơ quan, doanh nghiệp
Đây là một điểm mới hoàn toàn, mang tính thực tiễn cao. Tại Điều 3 của Thông tư (sửa đổi, bổ sung khoản 3 Điều 17), Cục Xây dựng phong trào bảo vệ an ninh Tổ quốc được giao chủ trì, phối hợp Cục An ninh chính trị nội bộ, Cục An ninh kinh tế và các đơn vị có liên quan tham mưu Bộ trưởng Bộ Công an quy định mẫu trang phục cho lực lượng bảo vệ cơ quan, doanh nghiệp theo quy định. Quy định này ảnh hưởng trực tiếp đến lực lượng bảo vệ chuyên trách tại các cơ quan, tổ chức, doanh nghiệp trên cả nước.
5. Các bộ phận khác
Thông tư cũng sửa đổi tên gọi một số điều khoản về trách nhiệm của Văn phòng Bộ Công an, Cục Công tác chính trị, Thanh tra Bộ, Văn phòng Cơ quan Cảnh sát điều tra và một số đơn vị khác. Tên rút gọn của ban chỉ đạo được đổi thành “Ban chỉ đạo thực hiện phong trào toàn dân bảo vệ an ninh Tổ quốc”.
V. BỔ SUNG CÔNG TÁC ĐÁNH GIÁ VÀ KHEN THƯỞNG
Theo quy định mới, các đơn vị có thêm trách nhiệm sơ kết, tổng kết, đánh giá kết quả các chuyên đề; đồng thời xét và đề nghị cấp có thẩm quyền khen thưởng cho tập thể, cá nhân có thành tích xuất sắc trong xây dựng phong trào.
VI. ĐIỀU KHOẢN THI HÀNH
Thông tư 23/2026/TT-BCA chính thức có hiệu lực từ ngày 20/4/2026. Cùng với đó, Thông tư bãi bỏ hoàn toàn Điều 39 của Thông tư 122/2021/TT-BCA. Đối với Thông tư số 14/2024/TT-BCA, Thông tư 23 quy định cụ thể bỏ cụm từ “cấp huyện” tại điểm a khoản 4 Điều 6 và bỏ cụm từ “gửi Công an cấp huyện tổng hợp” tại khoản 2 Điều 8, phù hợp với việc tinh gọn bộ máy và bỏ đầu mối cấp huyện trong quy trình báo cáo thống kê.
Một trong những thay đổi nổi bật của Thông tư là việc thống nhất cách gọi tên lực lượng tại cơ sở. Thay vì liệt kê riêng lẻ các cụm từ “lực lượng Công an xã, Bảo vệ dân phố, dân phòng” như trước đây, văn bản mới áp dụng một tên gọi chung, thống nhất tại nhiều điều khoản, đó là “lực lượng tham gia bảo vệ an ninh, trật tự ở cơ sở”.
II. ĐIỀU CHỈNH ĐỐI TƯỢNG ÁP DỤNG VÀ TỔ CHỨC HÀNH CHÍNH
Thông tư sửa đổi định nghĩa Công an cấp xã, trong đó bổ sung “đặc khu” vào phạm vi áp dụng thay cho cụm từ “thị trấn” trong các quy định cũ. Như vậy, Công an cấp xã nay bao gồm Công an xã, phường và đặc khu.
Đáng chú ý, quy định mới cũng loại bỏ các cụm từ liên quan đến “Công an cấp huyện” và “Trưởng Công an cấp huyện” tại một số điều khoản cụ thể. Ngoài ra, Thông tư còn thay thế cụm từ “các đơn vị trực thuộc Bộ” và “các đơn vị trực thuộc Bộ Công an” bằng cụm từ thống nhất “các đơn vị thuộc cơ quan Bộ Công an”, nhằm phù hợp với tổ chức bộ máy hiện hành của lực lượng Công an nhân dân.
III. QUY ĐỊNH MỚI VỀ TRUNG TÂM DỮ LIỆU QUỐC GIA
Thông tư bổ sung Điều 35a, giao trách nhiệm cụ thể cho Trung tâm Dữ liệu quốc gia chủ trì, phối hợp cùng Cục Xây dựng phong trào bảo vệ an ninh Tổ quốc và các cơ quan liên quan thực hiện các nhiệm vụ gồm:
- Chỉ đạo, hướng dẫn và kiểm tra phong trào bảo vệ an ninh Tổ quốc trong lĩnh vực quản lý, khai thác, chia sẻ, kết nối cơ sở dữ liệu quốc gia.
- Bảo đảm an ninh hệ thống dữ liệu tổng hợp.
- Đấu tranh phòng ngừa vi phạm pháp luật về dữ liệu.
IV. LÀM RÕ TRÁCH NHIỆM CÁC LỰC LƯỢNG VÀ CƠ QUAN CHUYÊN TRÁCH
1. Cục Kế hoạch và Tài chính
Thông tư bổ sung trách nhiệm cho Cục Kế hoạch và Tài chính gồm: phối hợp Cục Xây dựng phong trào bảo vệ an ninh Tổ quốc, các đơn vị liên quan thẩm định, báo cáo lãnh đạo Bộ duyệt kinh phí; đồng thời hướng dẫn các đơn vị, địa phương lập dự toán, quản lý, sử dụng và thanh quyết toán kinh phí thực hiện xây dựng phong trào theo quy định của pháp luật.
2. Công an cấp xã
Công an cấp xã được giao rõ ba nhóm nhiệm vụ: tổ chức công tác dân vận; thực hiện chế độ thống kê báo cáo; và áp dụng các biện pháp vận động quần chúng trên địa bàn nhằm bảo vệ an ninh quốc gia, bảo đảm trật tự an toàn xã hội.
3. Lực lượng phòng cháy chữa cháy và cứu nạn, cứu hộ (PCCC và CNCH)
Lực lượng PCCC và CNCH chịu trách nhiệm huấn luyện, bồi dưỡng nghiệp vụ phòng cháy, chữa cháy và cứu nạn, cứu hộ cho các đối tượng liên quan theo quy định pháp luật.
4. Quy định mẫu trang phục bảo vệ cơ quan, doanh nghiệp
Đây là một điểm mới hoàn toàn, mang tính thực tiễn cao. Tại Điều 3 của Thông tư (sửa đổi, bổ sung khoản 3 Điều 17), Cục Xây dựng phong trào bảo vệ an ninh Tổ quốc được giao chủ trì, phối hợp Cục An ninh chính trị nội bộ, Cục An ninh kinh tế và các đơn vị có liên quan tham mưu Bộ trưởng Bộ Công an quy định mẫu trang phục cho lực lượng bảo vệ cơ quan, doanh nghiệp theo quy định. Quy định này ảnh hưởng trực tiếp đến lực lượng bảo vệ chuyên trách tại các cơ quan, tổ chức, doanh nghiệp trên cả nước.
5. Các bộ phận khác
Thông tư cũng sửa đổi tên gọi một số điều khoản về trách nhiệm của Văn phòng Bộ Công an, Cục Công tác chính trị, Thanh tra Bộ, Văn phòng Cơ quan Cảnh sát điều tra và một số đơn vị khác. Tên rút gọn của ban chỉ đạo được đổi thành “Ban chỉ đạo thực hiện phong trào toàn dân bảo vệ an ninh Tổ quốc”.
V. BỔ SUNG CÔNG TÁC ĐÁNH GIÁ VÀ KHEN THƯỞNG
Theo quy định mới, các đơn vị có thêm trách nhiệm sơ kết, tổng kết, đánh giá kết quả các chuyên đề; đồng thời xét và đề nghị cấp có thẩm quyền khen thưởng cho tập thể, cá nhân có thành tích xuất sắc trong xây dựng phong trào.
VI. ĐIỀU KHOẢN THI HÀNH
Thông tư 23/2026/TT-BCA chính thức có hiệu lực từ ngày 20/4/2026. Cùng với đó, Thông tư bãi bỏ hoàn toàn Điều 39 của Thông tư 122/2021/TT-BCA. Đối với Thông tư số 14/2024/TT-BCA, Thông tư 23 quy định cụ thể bỏ cụm từ “cấp huyện” tại điểm a khoản 4 Điều 6 và bỏ cụm từ “gửi Công an cấp huyện tổng hợp” tại khoản 2 Điều 8, phù hợp với việc tinh gọn bộ máy và bỏ đầu mối cấp huyện trong quy trình báo cáo thống kê.
Tác giả bài viết: Bá An – CAX Ayun
Ý kiến bạn đọc
BÀI ĐĂNG TRONG TUẦN ĐƯỢC NHIỀU NGƯỜI QUAN TÂM
-
Công an phường Quy Nhơn Bắc: Thực hiện cao điểm làm CCCD, cài đặt, kích hoạt tài khoản định danh điện tử cho công dân trên địa bàn
-
Giám đốc Công an tỉnh Gia Lai thăm, động viên các đơn vị thực hiện nhiệm vụ đảm bảo an ninh chính trị trên địa bàn tỉnh
-
Lực lượng An ninh nội địa Công an tỉnh Gia Lai tự hào 80 năm chiến đấu và trưởng thành
-
Tăng cường cảnh giác, bảo vệ tài sản trong cao điểm mùa khô
-
Gia Lai: Xác minh, xử lý tài xế vượt ẩu trên đường Hồ Chí Minh
-
Tăng cường phối hợp bảo đảm an ninh, trật tự Kỳ thi tốt nghiệp THPT năm 2026 trên địa bàn tỉnh Gia Lai
-
Gia Lai: Phát hiện tài xế dương tính ma túy khi điều khiển xe tải VAN trên đường Hồ Chí Minh